یادداشتهایی از آلبانی

ششمین فستیوال بین المللی فیلم کوتاه تیرانا از 1 تا 7 دسامبر سالجاری در تیرانا پایتخت آلبانی در چهار حوزه سینمای داستانی ، مستند، انیمیشن و تجربی برگزار می شود.

فستیوال بین المللی فیلم تیرانا اولین و تنها فستیوال سینمایی بین المللی در آلبانی است که کار خود را از سال 2003 آغاز نموده است.
این رخداد فرهنگی با حمایت مرکز بین المللی سینماتوگرافی آلبانی انجام می شود.همچنین برگزاری کنفرانسهای خبری ، سمینارها و کارگروهها از دیگر فعالیتهای جانبی در خلال برگزاری این فستیوال می باشند.
طبق اعلام برگزار کنندگان این فستیوال آخرین مهلت ثبت نام در آن 30 سپتامبر سالجاری خواهد بود. ثبت نام در این فستیوال رایگان است و از طریق سایت رسمی این فستیوال و بصورت آنلاین نیز امکان پذیر است (http://www.tiranafilmfest.com)

فیلم هایی که تاکنون تحت عنوان کشور ایران در این فستیوال ثبت نام کرده اند را اینجا ببینید:http://www.shortfilmdb.com/tiff08/search.php?country=Iran

 

سرود ملی آلبانی بخشی از شعری است با نام  « سرود پرچم » Hymni i Flamurit که توسط شاعر آلبانیایی « اسکندر استاور درنوا» Aleksander Stavre Drenova سراییده شده است .
این شعر برای اولین بار در 21 آوریل سال 1912 در روزنامه « آزادی آلبانی » Liri e Shqipërisë  که  یک روزنامه آلبانیایی زبان در صوفیه پایتخت بلغارستان بود به چاپ رسید . یکسال بعد از آن  تاریخ این شعر در مجموعه اشعار این شاعر با نام « رویاها و اشکها» در بخارست  انتشار یافت.
سرود ملی آلبانی چندین  بیت از آخر شعر سرود پرچم را ندارد. این سرود از سال 1912 تاکنون بعنوان سرود ملی آلبانی شناخته و نواخته می شود. موسیقی این سرود تصنیفی است که در سال 1880 توسط موسیقیدان برجسته رومانیایی « سپریان پرومبسکو»  Ciprian Porumbescu  تنظیم گردیده بود . در قانون اساسی آلبانی نام سرود ملی این کشور « متحد در گرد پرچم » Rreth Flamurit të Përbashkuar شناخته شده  که اولین مصراع سرود نیز همین می باشد .

برای شنیدن سرود ملی آلبانی اینجا را کلیک کنید

شعر سرود ملی آلبانی

Rreth flamurit të përbashkuar
Me një dëshirë dhe një qëllim
Të gjithë Atij duke iu betuar
Të lidhim besën për shpëtim

متحد در گرد پرچم
با یک  آرزو و یک هدف
همه با هم پیمان می بندیم
بجنگیم برای رهایی

 Prej lufte veç ay largohet
Që është lindur tradhëtor
Kush është burrë nuk frikësohet
Po vdes, po vdes si një dëshmor

تنها کسی که  خیانت در خونش است
اوست که از جنگ فرار می کند
آن کس که شجاع است  ترس ندارد
او مانند شهیدان جان را فدا می کند

 Në dorë armët do t'i mbajmë
Të mbrojmë Atdheun në çdo vend
Të drejtat tona ne s'i ndajmë
Këtu armiqtë s'kanë vend

اسلحه در دست باقی خواهیم ماند 
تا از میهن  در همه جا دفاع کنیم
ما از حق خود نمی گذریم
دشمن جایی در این سرزمین ندارد

 
Se Zoti vetë e tha më gojë
Që kombe shuhen përmbi dhè
Po Shqipëria do të rrojë
Për të, për të luftojmë ne

همانگونه که خداوند نیز گفته
همه اقوام روزی از این دنیا خواهند رفت
اما آلبانی تا ابد باقی خواهد ماند
از اینرو برای او و فقط برای او است که ما می جنگیم

 

هفتمین فستیوال سالانه فیلم کوتاه و مستند بین المللی داکوفست (Dokufest) از 4 تا 10 آگوست سالجاری در شهر پریزرن در کوزوو برگزار شد. پریزرن دومین شهر بزرگ کوزوو است و بیشتر مردم این شهر مسلمانان آلبانیایی زبان و بقیه صربها و والاشهای ارتدوکس ، آلبانیاییهای کاتولیک رومی و گروهی کولی اند. این نکته را هم باید متذکر شد که  پریزرن تنها شهر سه زبانه در منطقه  بالکان می باشد.
داکوفست بزرگترین، محبوبترین و مورد توجه ترین فستیوال فیلم در کوزوو است.
این فستیوال کار خود را در سال 2002 و با نمایش 15 فیلم شروع کرد و به مرور زمان رشد و معروفیت چشمگیری در میان فیلم سازان جهان پیدا نمود. امسال در این فستیوال از میان 655 درخواست نمایش فیلم ارائه شده از 40 کشور جهان 139 فیلم کوتاه و مستند برای نمایش انتخاب شدند. این فستیوال همواره توجه وسیع رسانه ها را به خود جلب می کند و بسیاری ازعلاقمندان خارجی در ضمن این فستیوال از کوزوو دیدار می کنند.
فیلم ها روزانه در دو نوبت در دو سینمای روباز و دو سینمای دیگر شهر به نمایش گذاشته می شوند. همچنین در خلال نمایش فیلم ها برگزاری کارگروهها (Workshop) ، نمایشگاه عکس و کنسرت موسیقی از دیگر برنامه های جانبی این فستیوال می باشند.

 در خلال برگزاری این فستیوال شهر پریزرن تا پاسی از شب شاهد تردد تماشاچیان از یک نقطه شهر به نقطه دیگری از شهر برای دیدن بخشهای دیگر این فستیوال است. قیمت بلیط این فستیوال برای فیلمهایی که در روز به نمایش در می آیند 1 یورو و برای فیلم های نمایش داده شده در شب 2 یورو است.

نمایشگاه عکس امسال در این فستیوال با موضوع ویژه افغانستان! و با حمایت بنیاد آمریکایی Alexia و نیز سفارت آمریکا بعنوان اسپانسر این دوره از فستیوال فیلم کوتاه بین المللی کوزوو در پریشتینا ترتیب داده شده بود.
اما جایزه بهترین مستند نمایشی (یکی از 8 گروه جایزه ویژه فستیوال) به فیلم 59 دقیقه ای و رنگی با نام " To See If I'm Smiling " به زبان عبری اثر کارگردان زن اسرائیلی تامر یاروم (Tamar Yarom) تعلق گرفت. اینکه این فیلم چگونه این جایزه را در کوزوو گرفته و علاوه بر ضوابط معمول در ارزیابی اینگونه فیلمها چه متغیرهای دیگری در این امر دخیل بوده اند شاید کمی جای کنکاش داشته باشد. اسرائیل تنها کشوری است که در آن خدمت وظیفه سربازی برای دختران نیز اجباری است و موضوع این فیلم نیز به همین مسئله پرداخته است و زندگی سربازان زن اسرائیلی را در پست های بازرسی فلسطینیان در مناطق کرانه باختری رود اردن و نوار غزه به نمایش می گذارد.

 نکته قابل تامل در حضور این فیلم در این فستیوال از یکسوی توجه اسرائیل به حضور فرهنگی (حتی با پیش فرضهای سیاسی و اقتصادی) در کوزوو و از سوی دیگر انتخاب فیلمی با این موضوع بوده است.
 نمایش این فیلم در رابطه با متغیرهای محیطی یعنی بستر فرهنگی اجتماعی کوزووی جنگ زده که شاهد حضور نیروهای چند ملیتی پاسدار صلح برای حفظ نظم در این کشور است بر تهییج احساس همنوایی بیننده با آنچه کارگردان فیلم بعنوان موضوع اصلی خود بدان اشاره دارد بی تاثیر نیست.گرچه در این فیلم دفاع یکسویه از عملکرد ارتش اسرائیل نمی شود لیکن کارگردان با انتخاب این سوژه و بکاربردن متغیرهای جنسیت، قومیت، اخلاق و در عین حال نمایش برخی از تلخی ها و سختی های جنگ شکل دیگری از همنوایی با سوژه اصلی فیلم را برای مخاطب رقم می زند.
قدرت نرم فرهنگ و استفاده از ابزار مناسب در عملیاتی نمودن آن در شکل دهی ارزشها و افکار عمومی همواره تاثیرگزار بوده است. این همان چیزی است که امروزه در ادبیات نوین روابط بین الملل از آن تحت عنوان " دیپلماسی عمومی و قدرت نرم" یاد می کنند.

کرویا و قلعه معروف آن و داستان اسکندربیک از قهرمانان ملی آلبانی در زمان اشغالگری عثمانی ها و بازار سنتی آن و ... همه جاذبه هایی است که خارجی ها را برای دیدن این شهر کوهپایه ای نزدیک تیرانا تشویق می کند.

 

در داخل قلعه تاریخی موزه ای بنام اسکندربیک هم هست که مجسمه ، تصاویر و لوازم کاری او و برخی یافته های دیگر باستانی از قوم ایلیر( اجداد آلبانیایی ها) را به نمایش می گذارد.

 

• در دالان گذر به محوطه قلعه دو ردیف دستفروش لوازم سنتی نشسته بودند . یکیشون از ظاهر ما اومد جلو پرسید کجایی؟
• شنید ایرانی!
• گفت من شعر فارسی بلدم ! چند بیت خواند. خیلی مفهوم نبود ولی فارسی بود .

 

• بعد از اون در مسیر ورودی حیاط  قلعه نویسنده کتاب تاریخ کرویا که حالا حسابی پیر بود و داشت تبلیغ کتابهایش را می کرد که بفروشدش  پرسید کجایی؟
• شنید ایرانی!
• او هم چند بیت شعر فارسی ( البته با لهجه غریب) خواند. عجیب به نظر میاد نه. چند تا کلمه اش را خوب فهمیدم مثل بلبل و غریب . بقیه اش خیلی مفهوم نبود.

 

• در داخل موزه یکی از توریستهای خارجی (فرانسوی بود) پرسید کجایی ؟
• شنید ایرانی !
• گفت BRAVO محکم و همراه با تعجب

 

• در داخل گذر بازار سنتی فروشندگان نشسته بودند کنار در مغازه ها یکیشون پرسید کجایی؟
• شنید ایرانی!
• گفت ایران نافت Shume  (یعنی دیزل زیاد) و با حرارت برای فروشنده های کنار دستیش سر تکان می داد

 موقع ترک محوطه قلعه و خروج از بازار دوباره با همه این جماعت چاق سلامتی و خداحافظی داشتیم.

اونروز در کرویا همه پرسیدند کجایی و شنیدند ایرانی و .... همه به روی هم خندیدیم و سرتکان دادیم.